آریا بانو

آخرين مطالب

تأکیدی نسبی بر ساختار و طراحی موضوع / نگاهی به نمایش "روز پزشک" به نویسندگی و کارگردانی فرزام رنجبر فرهنگي

تأکیدی نسبی بر ساختار و طراحی موضوع / نگاهی به نمایش "روز پزشک" به نویسندگی و کارگردانی فرزام  رنجبر

  بزرگنمايي:

آریا بانو - حسن پارسائی: کمدی تراژدی "روز پزشک" به نویسندگی و کارگردانی فرزام رنجبر به رغم ضعف‌های محدودش، اجرایی دیدنی و از لحاظ محتوایی تاویل‌دار و به طور نسبی متکی بر طراحی و ساختار است.


سرویس تئاتر هنرآنلاین: تناقض یا پارادوکس نقش و تاثیر بسیار تعیین‌کننده‌ای در پیچیدگی، لابیرنتی شدن و همزمان گره‌افکنی و تاویل آمیز و تعلیق‌دار شدن و حتی کارکرد خاصی در شکل‌دهی به نقطه اوج در داستان، نمایشنامه و فیلم‌های سینمایی دارد؛ کاربری آن خصوصاً در تئاتر به علت عینی بودن وقایع به مراتب تاثیرگذارتر است و به هرچه دراماتیک‌تر شدن اجرا کمک می‌کند؛ البته خود موضوع متن و اجرا و نامتعارف بودن، بدیع بودن و همزمان باورپذیر شدنش هم، نشانگر جذابیت نوع نگاه خاص نویسنده و چگونگی بهره‌گیری از چنین عنصری است.
نمایش "روز پزشک" به نویسندگی و کارگردانی فرزام رنجبر که هم‌اکنون در سالن کوچک تالار مولوی اجرا می‌شود، چنین نگرشی را به نمایش گذاشته و از نظر طراحی موضوع و ساختاردهی آن به طور نسبی قواعد مربوط به چنین نگره‌ای را رعایت کرده است: یک زن و شوهر پزشک را که زن در رشته روانشناسی و مرد در رشته جراحی مغز و اعصاب تخصص دارد، در روزی که برای تقدیر از پزشکان در تقویم سالانه تعیین شده، در منزل‌شان نشان می‌دهد. آن‌ها ناخواسته ذهن‌شان پیگیر مسائل و مشکلاتی است که برای‌شان پیش آمده و هر کدام دیگری را مقصر و گناهکار خطاب می‌کند؛ این اولین پارادوکس نمایش است که آن‌ها در روزی که الزاماً باید شاد باشند و با پزشکان دیگر در جشنی حضور یابند، در حال منازعه و مشاجره‌اند.
پارادوکس دوم، آوردن یک دختر جوان بیمار روانی به خانه برای ادامه دادن روند درمان او (آن هم در روز پزشک) توسط پزشک زن است. پارادوکس سوم برآیند رفتار و گفتار و حالات هر دو پزشک است که در گفتار و رفتارشان همانند بیماران روانی‌اند؛ آن‌ها عصبی، متلون المزاج و گاهی فراموش‌کار هستند. پارادوکس چهارم مربوط می‌شود به دختر جوان بیمار که بر اساس آن‌چه از دیگران و یا در شرایط خاصی از خود پزشک زن آموخته، اغلب به پزشکان که زن و شوهرند و دائم در حال مشاجره و دعوا هستند، آموزش‌های "روان درمانی" می‌دهد، تا بلکه آرام شوند؛ در نتیجه، به شکل کمیک و زیبایی عملاً جای پزشک و بیمار با هم عوض می‌شود و اجرای آن هم برای تماشاگران باورشدنی است.
مرد پزشک همان‌طور که قبلاً اشاره شد، جراح مغز و اعصاب است. او قبلاً هنگام انجام عمل جراحی، یکی از پیچ‌های شل شده عینک‌اش به داخل مغز یکی از بیماران افتاده و سبب مرگ بیمار شده و او به همین علت متهم به قتل است که البته بعداً مقامات مسئول اشتباه او را می‌بخشند.
هر دو پزشک، نه شباهتی به پزشک دارند، نه زن و شوهری تحصیل کرده را به نمایش می‌گذارند؛ فحاش، عصبی، خودخواه و بیمارگونه‌اند و نیاز به درمان دارند، بی‌آن که خودشان چنین واقعیتی را بپذیرند. گفتارها و رفتارشان به دلیل استفاده خوب از تناقض‌ها، همواره کمیک است و گرچه تماشاگران را قاه قاه نمی‌خنداند، اما لبخند و تبسمی بر لبان‌شان می‌نشاند؛ مهم‌تر آن‌که در این اجرا از عنصر "موقعیت" به عنوان "حادثه" استفاده شده و نهایتاً نمایش که تا آخرین دقایق‌اش در ژانر "کمدی درام" قرار می‌گیرد، با حادثه‌ای کوتاه و بسیار ناگهانی به "کمدی تراژدی" تغییر ژانر می‌دهد
پارادوکس پنجم:حادثه مورد نظر با تیراندازی دختر جوان بیمار به پزشک مرد پایان می‌پذیرد. نکته حائز اهمیت در این رابطه، آن است که چنین حادثه‌ای، پرسش‌زا و باورناپذیر است: نویسنده که کارگردان نمایش هم است می‌توانست، قبلاً در یکی از صحنه‌ها با بهره‌گیری از "نشانه‌شناسی در دیالوگ" و به کار بردن عبارتی "نشانه‌وار" و ساختاری از این عارضه جلوگیری نماید و حادثه نهایی و تعیین‌کننده پایانی را هم باورپذیر کند: مثلاً می‌توانست از زبان دختر بیمار بیان کند که: "پدرم نظامی است و گاهی با اسلحه کمری‌اش به خانه می‌آید. من می‌خواستم با آن اسلحه به زندگی خود خاتمه دهم، اما بعداً منصرف شدم." چنین جمله‌ای برگشتن دختر جوان با اسلحه کمری و تیراندازی با آن‌را توجیه می‌کرد. در حال حاضر تماشاگر از خود می‌پرسد و یا حق دارد از کارگردان بپرسد که دختر جوان اسلحه کمری را از کجا آورده؟ مگر غیر از آن است که نویسنده که کارگردانی اجرا را هم به عهده دارد، خودش آن را با اختیارمندی یک سویه‌ای به دست دختر داده است؟
در این اجرا هرکدام از پرسوناژها هم به خودی خود اساساً "یک پارادوکس" به حساب می‌آیند، زیرا غیرقابل پیش‌بینی و غیر عادی‌اند و هر لحظه هم که می‌گذرد، همدیگر را متناقض‌تر می‌کنند.
در آغاز نمایش مونولوگی طولانی با مضمونی تکراری و پندواره پخش می‌شود مبنی بر آن‌که خدا انسان را به عنوان اشرف مخلوقات آفریده، پس همیشه باید از بدی‌ها و کژراهگی‌ها دوری جست و ده‌ها فلان و بهمان... این مونولوگ کاملاً موعظه‌وار، نصیحت‌گونه، رادیویی، رسانه‌ای و اساساً اضافی است و ربطی به مدیوم نمایش و تئاتر ندارد؛ ضمناً بخش آغازین اجرا را ضایع کرده است.
طراحی صحنه ساده و به نحوی در خدمت موضوع است: هیچ چیز جلب توجه نمی‌کند تا ذهن تماشاگر روی پرسوناژها تمرکز یابد و این جزو ویژگی‌های نمایش محسوب می‌شود، چون نمایش "روز پزشک" به نویسندگی و کارگردانی فرزام رنجبر جزو اجراهای "پرسوناژ محور" به شمار می‌رود. نمایش به علت پارادوکس‌هایش پر از کشمکش و فراز و فرودهای نمایشی و کمیک است ( به رغم حادثه تراژیک پایانی). متن و محتوای اثر زمینه را برای بازی خوب و پذیرفتنی بازیگران فراهم کرده است. هر سه بازیگر: امیر نوروزی، مهناز ذبیحی و غزل شجاعی بازی‌های خوبی ارائه می‌دهند. کارگردانی نمایش در رابطه با هدایت بازیگران و انتخاب میزانسن‌ها، خوب و توام با طراحی‌های معین و مرتبط است. کمدی تراژدی "روز پزشک" به نویسندگی و کارگردانی فرزام رنجبر به رغم ضعف‌های محدودش، اجرایی دیدنی و از لحاظ محتوایی تاویل‌دار و به طور نسبی متکی بر طراحی و ساختار است.




نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

فیلمی تازه از خاص‌ترین فیل دنیا

«دختر گمشده» به سیمافیلم تحویل داده شد/ راز پرونده ای معمایی

پیام وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به مناسب روز کتابدار

ششمین همایش علمی – پژوهشی تئاتر مقاومت برگزار می‌شود

پیام دبیر هفته کتاب به مناسبت آغاز این رویداد فرهنگی

افتتاح دو نمایشگاه استانی در چهارمین روز هفته کتاب

تجلیل از 21 نوگل حسینی و تکریم از 2 پیرغلام اهل‌بیت(ع) / اختتامیه دوازدهمین دوره تجلیل از نوگلان حسینی برگزار شد

تجدید عهد هنرمندان بر مزار جبار باغچه‌بان / آغاز جشن صد سالگی تئاتر کودک و نوجوان در تهران

حوالی شعار

«خانم یایا» به سابقه بازیگرانش لطمه می‌زند

کامبیز دیرباز: سیاست تلویزیون، غم نیست

دعوای زن و شوهری کتایون ریاحی و امین تارخ در فیلمی قدیمی

جمعه اختتامیه نمایشگاه "از کودکی..." /پریسا پهلوان:از نوگرایی تا نوآوری با توران میرهادی

"خود-آگاهی هگلی و پساساختارگرایان فرانسوی" به بازار کتاب آمد

بررسی نگرش‌ها و ارزش‌ها در بازآفرینی شهری

نمایش آثاری از اندی وارهول در موزه ویتنی نیویورک / گزارش تصویری

حکایت شیرین، مرز مشترک و شاهنامه در پاپکا / 29 افتتاحیه و 40 فرصت گالری گردی

تالارهای تهران میزبان 17 نمایش جدید

روایت "نی‌نوا" با همراهی ارکستر سمفونیک تهران

سلفی چهار خواننده پاپ و اجرای سالار عقیلی در کرمانشاه / چه خبر از اینستاگرام هنرمندان؟

قدمت هنر بافتنی در جهان چقدر است؟

"پاییزان"، "خانه‌‍ای در خیابان چهل و یکم" و "قدمگاه" / آخر هفته با تلویزیون

کیانوش عیاری: «خانه پدری» دچار یک سوءتفاهم بیهوده شد

بازیگر سینما پیگیر شکایت از علی دایی است

گلاب آدینه و مارال فرجاد در مراسم رونمایی از پوستر «در جستجوی فریده» /تصاویر

واکنش خانواده‌های شهدای منا به پخش سریال «حوالی پاییز»

«خروس لاری» دو بازیگر دیگرش را شناخت

تجدید میثاق اهالی کتاب با آرمان‌های امام راحل (ره) و شهدا

معرفی برگزیدگان مرحله اول پنجمین جشنواره موسیقی نوای خرم

اخبار عجیب و غریب دنیای امروز را به اهلش می‌سپارم / محسن دائی‌نبی و سماع‌گرانش در گالری چهار

سایت نمایشگاه کتاب فارس برای ثبت‌نام گشایش یافت / همایش انجمن‌های ادبی استان برپا می‌شود

دیدار معاون فرهنگی ارشاد با اهالی نشر کاشان

گفته‌های داروغه‌زاده درباره فیلم‌های "مستهجن" و "توقیفی"

ایوب آقاخانی در سریال «سلام آقای مدیر» بازی می‌کند

بازیگر جدید «مجبوریم» معرفی شد

من بلانش هستم / نگاهی به نمایش "سیزیف" به نویسندگی محمدصادق گلچین عارفی و کارگردانی محمد برهمنی

اجرای گروه نیلپر در صد سالگی استقلال دوباره لهستان

زنانی که تبدیل به خاطره شده‌اند / روایت پریسا رحمانی از نمایشگاه "رفتن از جایی که نبود" در گالری نگر

نگاهی بر "تجارب مرمت؛ تعامل شهر با میراث طبیعی"

10 نامزد نهایی جایزه عکاسی پرتره / گزارش تصویری

نیک‌پور: وضعیت آموزش موسیقی روزبه‌روز بهتر از قبل می‌شود

"شمع محفل" در نیاوران رونمایی می‌شود

معرفی داوران فیلم‌های سینمایی بخش روایت نو جشنواره مقاومت

آغاز جشنواره تئاتر کودک‌ونوجوان با بزرگ‌داشت پدر تئاتر کودک

امیرحسین رستمی و سوگل خلیق در "خروس لاری"

کندوکاوی در نسبت تاریخ هنری فرمالیسم و مدرنیسم

آلبوم "ترانه‌های کبود" منتشر شد

گروه راز و نیاز در سرپل ذهاب روی صحنه رفت

"طبیعت بی‌جان" از نگاه دانش‌آموزان هنرستان هنرهای زیبای پسران

اثری مشارکتی در جشنواره تئاتر کودک و نوجوان به صحنه می‌رود/ اجرای نمایشی از یک ضرب‌المثل گیلکی