آریا بانو

آخرين مطالب

اصلاً چرا بانوی آوازخوان؟ / یادداشت منصور خلج بر نمایش "بانوی آوازه خوان" نوشته‌ وجری معووض (معود) به کارگردانی علیرضا کوشک‌جلالی فرهنگی هنری

اصلاً چرا بانوی آوازخوان؟ / یادداشت منصور خلج بر نمایش "بانوی آوازه خوان" نوشته‌ وجری معووض (معود) به کارگردانی علیرضا کوشک‌جلالی

  بزرگنمايي:

آریا بانو - منصور خلج: این است وظیفه کارگردان با یک متن؟


سرویس تئاتر هنرآنلاین: برتولت برشت در کتابش تحت عنوان "درباره تئاتر" چنین می‌گوید: زمانی پیش باغبانی کار می‌کردم، روزی باغبان یک قیچی به دستم داد و از من خواست که یک بوته‌ غار را مرتب کنم. بوته در گلدان بود و می‌بایستی برای جشن به شکل کُره درمی‌آمد. من فورا شروع به کار و به بریدن شاخه‌های اضافه پرداختم. ولی هرچه قدر سعی می‌کردم آن را به‌صورت کره دربیاورم، کمتر موفق می‌شدم، اول از یک‌ طرف و بعد از طرف دیگر بیش‌ از حد قیچی کردم و بالاخره وقتی به‌صورت کره درآمد، کره‌ بسیار کوچکی شده بود.
باغبان نومیدانه گفت: بله این کره است ولی بوته نهال به آن بزرگی کو؟
برشت در ادامه می‌گوید بعضی از این هنرمندان در پی یافتن "شکل"، "محتوا" را فراموش می‌کنند.
اما من قبل از تماشای "بانوی آوازخوان" دو ترجمه این اثر وجدی معود را خواندم. یکی با نام "آتش‌سوزی‌ها" با ترجمه محمدرضا خاکی و دیگری با نام "بانوی آوازخوان" با ترجمه علیرضا کوشک‌جلالی، یک نمایش با دو عنوان. درواقع این نمایش دومین قسمت از یک چهارگانه نمایشی است که وجدی معود با هوشمندی به مسائلی همچون هویت انسانی، تجاوز، ظلم، بی‌عدالتی، عشق، انتقام و بی‌دادی که بر مردم خاورمیانه طی جنگ و نسل‌کشی که در زادگاه نویسنده یعنی جنوب لبنان اواخر قرن بیست رفته است، در 38 تابلو به تصویر کشیده شده است. خط داستانی اثر از عشق دختری مسیحی و جوانی مسلمان که به ضرب گلوله افراطیون مسیحی کشته می‌شود و سپس سیر حوادثی که همچون آواری بر سرمردمان این دیار فرو می‌ریزد که یکی از آن‌ها زنی است با نام نوال مروان و دو فرزندش سیحون و ژان انسان‌هایی دردکشیده و مچاله شده با وصفی بی‌انتها از بی‌عدالتی و تحقیر.
پیشاپیش می‌گویم که این مختصر به‌هیچ‌وجه قصدم نقد یا تاویل نمایش "بانوی آوازخوان" (اصلاً چرا بانوی آوازخوان؟) نیست و یا کارگردانی آن، چرا که آقای کوشک‌جلالی با جرح‌ و تعدیل‌هایی که از نمایشنامه ستودنی وجدی معود به عمل‌ آورده به همراه حذف چند تابلو مهم و چند شخصیت تأثیرگذار در پایان تماشاگر را با اجرایی سردرگم و گاه آزاردهنده، بدون ابداعی در طراحی صحنه، لباس و موسیقی، جایی برای نقد نمی‌گذارد و تنها این سؤال در ذهن مخاطب باقی می‌ماند که کارگردان چگونه خود را مجاز می‌داند تا اثری فاخر از نویسنده‌ای هوشمند را که با دقت‌نظر در چینش شخصیت‌ها، دیالوگ‌های پالایش‌یافته و تأثیرگذار و توالی صحنه‌های نظم یافته را به اجرایی محتوازدا و در فضایی غیرقابل تشخیص، مقابل دیدگان ما عرضه کند و داعیه جهانی بودن نیز داشته باشد.
این است وظیفه کارگردان با یک متن؟
منصور خلج 28 تیر ماه 1398
درباره تئاتر برتولت برشت ترجمه فرامرز بهزاد، خوارزمی 1357


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

زمان توزیع «خواب‌زده» مشخص نیست

9 کشور به رقابت اسکار 2020 اضافه شدند

فیلم «وودی آلن» در افتتاحیه جشنواره «دوویل» فرانسه

رامبد جوان با یک گروه خفن به تئاتر می‌آید

مردم «عصر جدید» را چطور دیدند؟

شوخی نکردن با مواد مخدر خط قرمز یک سریال تلویزیونی

آمار فروش سینماها در 5ماه نخست سال

چهره ها/ افسانه پاکرو در جستجوی خودش!

چهره ها/ وقتی رضا گلزار برای زمان غصه می خورد!

مجید قناد: نمایش یکی از مهم‌ترین ارکان شکوفایی استعداد است

نخستین اطلاعات از فیلم کمدی «جوجه تیغی» منتشر شد

چهره ها/ ایرج نوذری عکسی از مرحوم پدرش در کنار بزرگان سینما منتشر کرد

بیماری امیرمهدی ژوله در چه مرحله‌ای قرار دارد؟

مصطفی کیایی، پیمان معادی و حمید نعمت‌الله نامزد جایزه سپنتا شدند

سرنوشت نامعلوم پخش «گیله‌وا»

چهره ها/ علی عبدالمالکی بعد از محرم و صفر دست پر می آید

تلویزیون «رسم عاشقی» را بازپخش می‌کند

برنده مسابقه استعدادیابی اتریش مهمان شبکه چهار

چهره ها/ مینا وحید با فیلم سینمایی جدید می آید

چهره ها/ هومن سیدی و دختر زیبایش

فیلمبرداری «قتل عمد» به روز‌های پایانی رسید

لیندا کیانی مودب و شاداب

چهره ها/ مجید واشقانی مدل کت و شلوار آقایان می شود

استقبال مخاطبان "در جستجوی فریده" را به سانس فوق‌العاده کشاند

پیام تسلیت دبیر جشنواره کودک برای درگذشت فیلمبردار جوان

واکنش مجری تلویزیون به تردد سلبریتی ها با آمبولانس های خصوصی!

چهره ها/ گلوریا هاردی در پسرکشی پرستار شد

چهره ها/ بیژن امکانیان در کنار فیلمبردار فیلم دل

از هبوط آدم تا ظهور حضرت حجت در قاب «فصل شیدایی»

هشت فیلم منتخب منتقدان جشنواره «ونیز» کدامند؟

چهره ها/ وقتی هادی حجازی فر بر درختی تکیه کرده!

چهره ها/ روز خوب نرگس محمدی با دوست قدیمی اش

ترلان پروانه در اکران خصوصی ایده اصلی

انتشار نخستین پوستر فیلم سینمایی «برکینگ بد»

چهره ها/ اولین فیلم سینمایی که شهره لرستانی بازی کرد

کارگردان «فاصله‌ها» با سریال «مانکن» آمد

ماه عسل احسان علیخانی با «عصر جدید»

حضور قطعی ابوالفضل پورعرب و حمید لولایی در «چند میگیری گریه کنی 2»

جواد خیابانی: جارو می‌زنم اما به شبکه خارجی نمی‌روم!

چرا اصغر فرهادی برای فروشنده امیرمهدی ژوله را رد کرد؟

احسان علیخانی رکورد عادل فردوسی‌پور را شکست؟

چرا امیرمهدی ژوله کمپین «من و سانسورچی» را راه انداخت؟

گیتی قاسمی: بازی در نقش «خاله خاور» برای من برگ برنده بود

در پشت‌صحنه فینال عصر جدید چه گذشت؟

حس مانکن طورِ سپیده خداوردی در اکران مانکن

افشای ترفندهای شعبده بازی سعید فتحی روشن در فینال عصر جدید

الهام غفوری: قصه‌های «پایتخت6» قابل پیش بینی نیست

چهره ها/ ژست های عکاسی دختر بنیامین بهادری

چرا «فاطمه عبادی» و «محمد زارع» در عصرجدید با اقبال فراوان مخاطب مواجه شدند؟

لیندا کیانی بازیگر معروف با پالتو شتری در جشنواره فیلم فجر!